Światowy Dzień Świadomości Dostępności – co warto wiedzieć o GAAD?

Światowy Dzień Świadomości Dostępności (Global Accessibility Awareness Day, GAAD) obchodzony jest corocznie w trzeci czwartek maja, który w 2025 roku przypada na 15 maja. Celem tego dnia jest zwiększenie świadomości na temat dostępności cyfrowej i inkluzji osób z różnymi rodzajami niepełnosprawności w środowisku cyfrowym. Inicjatywa ta ma na celu edukację projektantów, programistów, twórców treści i decydentów, aby tworzyli bardziej dostępne i inkluzywne technologie. Co jeszcze warto wiedzieć o tym ważnym dniu?

Przede wszystkim – jak się to wszystko zaczęło? Pomysł na ustanowienie Światowego Dnia Świadomości Dostępności zrodził się z blogowego wpisu amerykańskiego programisty Joe Devona w listopadzie 2011 roku. Zainspirowany tym tekstem, specjalista ds. dostępności Jennison Asuncion nawiązał kontakt z Devonem, co doprowadziło do powstania GAAD w maju 2012 roku. Od tego czasu wydarzenie to odbywa się corocznie, gromadząc uczestników z całego świata, w tym z Polski.

Źródło: https://accessibility.day/about/

Głównym celem GAAD jest edukacja i podnoszenie świadomości na temat wyzwań, przed którymi stoją osoby z niepełnosprawnościami w kontekście korzystania z technologii cyfrowych. Inicjatywa ta ma na celu informowanie o istniejących barierach, a także inspirowanie do działań na rzecz ich eliminowania. Wspólne wysiłki społeczności internetowej mogą prowadzić do tworzenia bardziej dostępnych i inkluzywnych środowisk cyfrowych, co jest kluczowe w kontekście rosnącej roli technologii w życiu codziennym.

Pomimo postępu w zakresie dostępności, nadal istnieje wiele barier utrudniających pełne uczestnictwo osób z niepełnosprawnościami w życiu cyfrowym. Do najczęstszych problemów należą:

• Brak zgodności z WCAG: Wiele stron internetowych i aplikacji nie spełnia wytycznych Web Content Accessibility Guidelines (WCAG), co utrudnia korzystanie z nich osobom z różnymi rodzajami niepełnosprawności.
• Niedostosowane treści multimedialne: Brak napisów do filmów, transkrypcji nagrań audio czy alternatywnych opisów obrazów utrudnia dostęp do informacji osobom z różnymi rodzajami niepełnosprawności.
• Problemy z nawigacją: Złożone struktury stron internetowych, brak logicznego układu treści oraz trudności w poruszaniu się za pomocą klawiatury stanowią poważne utrudnienie dla użytkowników z ograniczoną sprawnością motoryczną.

Co więcej, według badania WebAIM z 2020 roku, analiza 1 miliona stron internetowych wykazała, że tylko 2% z nich spełnia podstawowe kryteria dostępności.

Warto pamiętać, że to właśnie projektanci stron internetowych, aplikacji oraz twórcy treści są niezastąpieni w zapewnianiu dostępności cyfrowej. Ich zadania obejmują implementację wytycznych Web Content Accessibility Guidelines (WCAG), które dotyczą takich aspektów jak kontrast kolorów, struktura nagłówków czy dostępność formularzy. Poprzez tworzenie semantycznego kodu HTML i optymalizację nawigacji dla technologii wspomagających, projektanci przyczyniają się do poprawy użyteczności zasobów cyfrowych. Dodatkowo uczestniczą w testowaniu dostępności z użyciem narzędzi takich jak czytniki ekranu czy klawiatura, co pozwala na identyfikację i eliminację barier. Udział w szkoleniach z zakresu dostępności cyfrowej również umożliwia projektantom aktualizację wiedzy i umiejętności, co jest niezbędne w dynamicznie zmieniającym się środowisku technologicznym. Dzięki takim działaniom możliwe jest tworzenie przestrzeni cyfrowych, które są otwarte i dostępne dla wszystkich użytkowników.

Inwestowanie w dostępność cyfrową przynosi liczne korzyści, zarówno dla użytkowników, jak i dla organizacji:

• Zwiększenie zasięgu odbiorców: Dostosowanie treści do potrzeb osób z niepełnosprawnościami pozwala dotrzeć do szerszej grupy użytkowników, w tym do osób starszych czy osób z ograniczoną sprawnością motoryczną.
• Poprawa użyteczności: Dostępne strony internetowe są często bardziej intuicyjne i łatwiejsze w obsłudze, co pozytywnie wpływa na doświadczenia użytkowników.
• Zgodność z przepisami prawa: W wielu krajach istnieją regulacje prawne nakładające obowiązek zapewnienia dostępności cyfrowej, a ich przestrzeganie pozwala uniknąć sankcji prawnych.
• Wzrost lojalności użytkowników: Organizacje, które dbają o dostępność swoich usług cyfrowych, budują pozytywny wizerunek i zyskują zaufanie użytkowników.
• Korzyści biznesowe: Dostępność cyfrowa może prowadzić do zwiększenia sprzedaży i poprawy wyników finansowych, poprzez dotarcie do nowych grup klientów i poprawę konwersji.

Światowy Dzień Świadomości Dostępności to doskonała okazja, aby zastanowić się nad rolą dostępności cyfrowej w naszym życiu i pracy. Podejmując działania na rzecz inkluzji, przyczyniamy się do tworzenia bardziej otwartego i sprawiedliwego społeczeństwa, w którym każdy użytkownik ma równy dostęp do zasobów cyfrowych.

Pamiętajmy, że dostępność cyfrowa to nie tylko kwestia techniczna, ale przede wszystkim społeczna – to wyraz szacunku i troski o wszystkich użytkowników internetu.